Ένα κατειλημμένο πεζοδρόμιο, μια απροσπέλαστη είσοδος, μια πληροφορία που δεν μπορεί να διαβαστεί ή να ακουστεί. Η ισότιμη συμμετοχή στην πόλη κρίνεται στις λεπτομέρειες που καθορίζουν αν ένας άνθρωπος μπορεί να κινηθεί, να εργαστεί και να επιλέξει πώς θα ζήσει.
Μια έξοδος για καφέ, μια διαδρομή μέχρι τη δουλειά, μια επίσκεψη στον γιατρό, μια βραδιά στο θέατρο...
Καθημερινές δραστηριότητες που μπορούν να απαιτούν ολόκληρο σχεδιασμό για έναν άνθρωπο με αναπηρία: Είναι προσβάσιμη η διαδρομή; Λειτουργεί ο ανελκυστήρας; Υπάρχει κατάλληλη τουαλέτα; Μπορεί να εξυπηρετηθεί χωρίς να εξαρτάται από κάποιον τρίτο;
Όταν οι απαντήσεις παραμένουν αβέβαιες, περιορίζεται και η ελευθερία της επιλογής. Μια πόλη μπορεί να έχει ανοιχτά καταστήματα, γεμάτες πλατείες και πλούσια πολιτιστική ζωή, αλλά να παραμένει ουσιαστικά κλειστή για μέρος των κατοίκων της.
Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αναγνωρίζει ότι η αναπηρία προκύπτει από την αλληλεπίδραση καταστάσεων υγείας με προσωπικούς και περιβαλλοντικούς παράγοντες. Οι απροσπέλαστες μεταφορές, τα κτίρια και οι αρνητικές κοινωνικές στάσεις μπορούν να δημιουργούν πρόσθετα εμπόδια στη συμμετοχή.
Η διαδρομή πρέπει να είναι ολόκληρη προσβάσιμη
Μια ράμπα δεν αρκεί, αν μπροστά της βρίσκεται ένα σταθμευμένο όχημα. Ένα προσβάσιμο κτίριο χάνει την αξία του, αν η διαδρομή προς αυτό διακόπτεται από σκαλοπάτια ή στενά περάσματα. Ένας οδηγός όδευσης τυφλών παύει να εξυπηρετεί τον σκοπό του όταν καλύπτεται από τραπεζοκαθίσματα, εμπορεύματα ή άλλα αντικείμενα.
Η προσβασιμότητα χρειάζεται συνέχεια: από την έξοδο του σπιτιού μέχρι τον τελικό προορισμό και την επιστροφή. Ένα μόνο εμπόδιο μπορεί να ακυρώσει ολόκληρη τη διαδρομή.
Αυτό μεταφέρει τη συζήτηση από την παρουσία μιας μεμονωμένης υποδομής στη δυνατότητα πραγματικής χρήσης της. Το ουσιαστικό ερώτημα είναι αν ο άνθρωπος μπορεί να φτάσει εκεί που θέλει με ασφάλεια και με την αυτονομία που επιθυμεί.
Τα εμπόδια δεν είναι όλα ορατά
Η αναπηρία δεν περιορίζεται στην κινητικότητα και δεν είναι πάντοτε εμφανής.
Για έναν κωφό επισκέπτη, μια ανακοίνωση που μεταδίδεται αποκλειστικά από μεγάφωνα μπορεί να είναι απρόσιτη. Για έναν άνθρωπο με οπτική αναπηρία, μια ηλεκτρονική φόρμα που δεν συνεργάζεται με αναγνώστη οθόνης μπορεί να εμποδίσει μια απλή συναλλαγή. Πολύπλοκες οδηγίες, ασαφής σήμανση και έντονα αισθητηριακά ερεθίσματα μπορούν επίσης να δυσκολεύουν τη χρήση ενός χώρου ή μιας υπηρεσίας.
Η Σύμβαση του ΟΗΕ για τα Δικαιώματα των Ατόμων με Αναπηρία αντιμετωπίζει την προσβασιμότητα ως ζήτημα που αφορά το φυσικό περιβάλλον, τις μεταφορές, την πληροφορία και την επικοινωνία, καθώς και υπηρεσίες που παρέχονται στο κοινό.
Μια σύγχρονη πόλη χρειάζεται, επομένως, να προσφέρει περισσότερους τρόπους πρόσβασης και εξυπηρέτησης.
Η φιλοξενία ξεκινά πριν από την είσοδο
Για ένα εστιατόριο, έναν φούρνο, ένα ζαχαροπλαστείο ή έναν πολιτιστικό χώρο, η προσβασιμότητα αποτελεί μέρος της εμπειρίας που προσφέρει.
Ο επισκέπτης χρειάζεται σαφείς πληροφορίες πριν ξεκινήσει: υπάρχουν σκαλοπάτια; Πόσο εύκολη είναι η είσοδος; Υπάρχει χώρος κίνησης; Ποιες διευκολύνσεις είναι διαθέσιμες;
Μέσα στον χώρο, η εξυπηρέτηση πρέπει να σέβεται τον ίδιο τον άνθρωπο. Το προσωπικό απευθύνεται στον πελάτη, ακούει τι χρειάζεται και ρωτά πριν προσφέρει βοήθεια. Η αναπηρία δεν αφαιρεί το δικαίωμα στην προσωπική επιλογή, στην ιδιωτικότητα ή στην αξιοπρεπή επικοινωνία.
Η ποιότητα της φιλοξενίας φαίνεται και στο ποιος μπορεί να τη χαρεί.
Η αλλαγή χρειάζεται συμμετοχή και έλεγχο
Οι ουσιαστικές παρεμβάσεις ξεκινούν με την καταγραφή των εμποδίων και τη συμμετοχή των ανθρώπων που τα συναντούν. Οι δήμοι, οι επιχειρήσεις και οι φορείς μπορούν να ελέγχουν τις διαδρομές και τις υπηρεσίες τους μαζί με άτομα με διαφορετικές αναπηρίες και τις οργανώσεις τους.
Χρειάζονται συγκεκριμένες ευθύνες, συντήρηση των υποδομών, εκπαίδευση του προσωπικού και τρόποι αναφοράς προβλημάτων που οδηγούν σε απάντηση και διόρθωση.
Και χρειάζεται να ακούγονται οι ίδιοι οι άνθρωποι με αναπηρία όταν λαμβάνονται αποφάσεις για τη γειτονιά, την εργασία, τον πολιτισμό και την καθημερινότητά τους.
Μια πόλη για όλους χτίζεται όταν η διαδρομή προς το σχολείο, το κατάστημα, το θέατρο ή την εργασία γίνεται πραγματικά διαθέσιμη σε όλους.
Το μέτρο μιας πόλης είναι και η ελευθερία που δίνει σε κάθε άνθρωπο να συμμετέχει στη ζωή της.
>
COMMENTS